در دنیای درمانهای زیبایی، بعضی روشها بهسرعت محبوب میشوند و همزمان شایعات و تصورات اشتباه زیادی درباره آنها شکل میگیرد. کربوکسیتراپی یکی از همین روشهاست؛ درمانی که از گاز دیاکسید کربن برای بهبود کیفیت پوست، رفع تیرگیها و جوانسازی استفاده میکند. با وجود نتایج درخشان، هنوز بسیاری از افراد برداشتهای نادرستی از آن دارند. در این مقاله از مجموعه تخصصی آپولون مد به بررسی پنج باور اشتباه و بیان واقعیتهای علمی این روش میپردازیم.
فهرست مطالب
باور اول: «کربوکسیتراپی خطرناک است و گاز سمی وارد بدن میشود»
یکی از شایعترین اشتباهات رایج کربوکسیتراپی، ترس از سمی بودن گاز CO₂ است. واقعیت این است که دیاکسید کربن مادهای طبیعی در بدن انسان است؛ سلولهای ما هر روز این گاز را در فرآیند متابولیسم تولید و از طریق تنفس دفع میکنند. در روش درمانی، مقدار بسیار کمی از این گاز بهصورت کنترلشده در زیر پوست تزریق میشود تا جریان خون افزایش یابد.
مطالعات منتشرشده در نشریات پوست و زیبایی نشان دادهاند که این مقدار گاز، هیچگونه اثر سمی ندارد و طی چند دقیقه از بدن دفع میشود. بنابراین، ایمنی کربوکسیتراپی در صورت انجام با دستگاه استاندارد و توسط پزشک متخصص کاملاً تایید شده است.
باور دوم: «کربوکسیتراپی فقط برای تیرگی زیر چشم است»
واقعیت این است که کاربردهای این روش بسیار فراتر از رفع تیرگی زیر چشم است. کاربردهای کربوکسیتراپی شامل درمان چروکهای سطحی، بهبود ترک پوستی (استرچ مارک)، رفع سلولیت، درمان اسکار، بهبود بافت پوست بعد از جراحی یا زخم و حتی کمک به درمان واریس با استفاده از دستگاه کربوکسیتراپی است.
در سال ۲۰۲۴، گزارشی از انجمن بینالمللی زیبایی منتشر شد که نشان میدهد بیش از ۴۰ درصد کلینیکها در اروپا از این روش برای ترمیم و بازسازی پوست صورت با کربوکسیتراپی استفاده کردهاند. به همین دلیل، این درمان نه فقط برای زیر چشم، بلکه برای پوست گردن، دست، شکم و پاها نیز به کار میرود.
باور سوم: «کربوکسیتراپی باعث درد یا سوزش زیاد میشود»
حقیقت علمی این است که احساس ناراحتی در جلسات کربوکسیتراپی بسیار خفیف و گذراست. سوزنهای تزریق فوقالعاده نازک هستند و در بسیاری از مراکز از کرم بیحسی موضعی استفاده میشود. بیمار ممکن است تنها احساس گرما یا فشار ملایمی در لحظه ورود گاز داشته باشد که طی چند دقیقه از بین میرود.
در دستگاههای مدرن مانند دستگاه کربوکسیتراپی آپولون، فشار، دما و دبی گاز کاملاً هوشمند و قابل کنترل است. این فناوری باعث کاهش درد و افزایش دقت در تزریق میشود و به همین دلیل، ApolonMed آن را یکی از ایمنترین دستگاههای حال حاضر بازار معرفی کرده است.
باور چهارم: «کربوکسیتراپی فقط برای زنان است»
در حقیقت هیچ محدودیت جنسیتی برای انجام کربوکسیتراپی وجود ندارد. مردان نیز از این روش برای بهبود کیفیت پوست، رفع جای جوش و کاهش چین و چروک به وسیله دستگاه کربوکسی استفاده میکنند. در بررسیهای آماری سال ۲۰۲۳، حدود ۳۰ درصد از مراجعهکنندگان به مراکز زیبایی در تهران، آقایان بودند و بیشترین دلیل انتخاب آنها، رفع گودی چشم و بازسازی پوست صورت بود.
کربوکسیتراپی روشی غیرتهاجمی و بدون نیاز به بستری است، بنابراین هم برای مردان و هم برای زنان گزینهای مناسب جهت درمان کربوکسیتراپی صورت محسوب میشود.
باور پنجم: «نتایج کربوکسیتراپی موقتی و بیفایده است»
در حالیکه بسیاری از کاربران تصور میکنند نتایج این درمان چند روزه است، مطالعات بالینی نشان دادهاند که پس از چند جلسه، بهبود ماندگاری بین ۶ تا ۹ ماه دارد و در برخی بیماران حتی بیش از یک سال حفظ میشود. نکته مهم این است که کربوکسیتراپی نهتنها ظاهر پوست را بهبود میدهد، بلکه در عمق بافت اثر میگذارد و تولید طبیعی کلاژن را تحریک میکند.
به بیان دیگر، کربوکسیتراپی و کلاژنسازی دو مفهوم جدانشدنیاند؛ چون همین فرآیند بازسازی سلولی است که باعث دوام نتایج و بهبود واقعی پوست میشود.
حقیقت کربوکسیتراپی؛ علم در برابر شایعه
برای درک واقعیتهای کربوکسیتراپی، باید بدانیم این روش در حقیقت از واکنش طبیعی بدن در برابر افزایش CO₂ استفاده میکند. زمانی که مقدار کمی گاز زیر پوست تزریق میشود، بدن تصور میکند در آن ناحیه کمبود اکسیژن وجود دارد، بنابراین رگهای خونی باز میشوند و اکسیژن بیشتری ارسال میگردد. این واکنش، جریان خون را تقویت و تغذیه سلولهای پوستی را افزایش میدهد.
به همین دلیل، کربوکسیتراپی نه تنها باعث بهبود رنگ پوست و رفع تیرگی میشود، بلکه به ترمیم بافتهای آسیبدیده نیز کمک میکند. اثرات واقعی آن در مطالعات متعدد بینالمللی تأیید شده است و پزشکان از آن به عنوان روش غیرتهاجمی جوانسازی پوست یاد میکنند.
اشتباهات رایج کربوکسیتراپی در بین بیماران
یکی از خطاهای رایج، انتخاب مراکز غیرمتخصص و دستگاههای بیکیفیت است. در حالیکه برندهای معتبر مانند ApolonMed با طراحی دقیق و فناوری روز، امکان تنظیم فشار، دما و حجم گاز را فراهم کردهاند.
برخی افراد نیز گمان میکنند میتوانند درمان را در منزل انجام دهند یا با تجهیزات غیراستاندارد، نتیجه مشابه بگیرند. این کار نهتنها خطرناک است بلکه میتواند باعث کبودی یا عفونت شود.
در واقع، ایمنی کربوکسیتراپی مستقیماً به تجربه پزشک و نوع دستگاه بستگی دارد. دستگاههایی که سنسور هوشمند دارند (مانند دستگاه کربوکسیتراپی هوشمند) تزریق یکنواختتری انجام میدهند و خطاهای انسانی را کاهش میدهند.
مزایا و معایب کربوکسیتراپی
در کنار باورهای نادرست، شناخت نقاط قوت و محدودیتها به تصمیمگیری آگاهانه کمک میکند.
مزایا:
- تحریک کلاژن و الاستین برای جوانسازی پوست
- بهبود رنگ، شادابی و انعطافپذیری بافت
- کاهش خطوط ریز و رفع گودی زیر چشم
- کمک به لاغری موضعی و رفع سلولیت (در قالب دستگاه کربوکسیتراپی برای لاغری موضعی)
- بدون نیاز به جراحی و دوران نقاهت کوتاه
معایب احتمالی:
- نیاز به تکرار جلسات برای تثبیت نتیجه
- احتمال قرمزی یا تورم موقتی در محل تزریق
- محدودیت استفاده برای بیماران خاص مانند بارداران یا مبتلایان به بیماریهای خونی
با این حال، در مقایسه با روشهایی مانند لیزر یا جراحی، خطرات و هزینهها بهمراتب کمتر است.
واقعیتهای علمی درباره اثر گاز CO₂ بر پوست
برخلاف تصور عموم، دیاکسید کربن نهتنها مضر نیست بلکه یکی از مؤثرترین محرکها برای بازسازی پوست با دستگاه کربوکسی است. در پژوهشهای ژاپنی و ایتالیایی، مشخص شد که افزایش موقت CO₂ در بافت موجب آزادسازی فاکتور رشد اندوتلیال عروق (VEGF) میشود؛ همین فاکتور مسئول ایجاد مویرگهای جدید و خونرسانی بهتر است.
به بیان ساده، پوست پس از درمان شروع به تنفس مجدد میکند. در نتیجه، رطوبت طبیعی حفظ میشود و ظاهر آن شادابتر به نظر میرسد. این مکانیسم زیستی پایه علمی حقیقت کربوکسی تراپی را تشکیل میدهد و دلیل اصلی ماندگاری نتایج کربوکسی تراپی است.
تفاوت کربوکسیتراپی و پلاژنتراپی
گاهی افراد این دو روش را یکی میدانند، اما در عمل تفاوتهای مهمی دارند. تفاوت کربوکسیتراپی و پلاژنتراپی در نوع گاز و عملکرد دستگاه است. در پلاژنتراپی از ترکیب اکسیژن و نیتروژن با فناوری پلاسما برای تحریک سطح پوست استفاده میشود، در حالیکه کربوکسیتراپی با تزریق CO₂ در عمق پوست، اثر مستقیمتری بر جریان خون دارد.
در واقع، پلاژنتراپی بیشتر برای لیفت سطحی مفید است اما کربوکسیتراپی درمانی عمقیتر محسوب میشود. ترکیب این دو در برخی کلینیکها برای نتایج قویتر انجام میشود، اما هر کدام هدف متفاوتی دارند.
درمان چین و چروک پوست با استفاده از دستگاه کربوکسیتراپی
یکی از جذابترین کاربردهای کربوکسیتراپی، درمان خطوط ریز و چروکهای ناشی از افزایش سن است. تزریق گاز CO₂ باعث افزایش جریان خون و فعال شدن فیبروبلاستها میشود؛ سلولهایی که مسئول ساخت کلاژن و الاستین هستند. نتیجه، پوستی صافتر و جوانتر است.
در کلینیک ApolonMed از مدل پیشرفتهای از دستگاهها استفاده میشود که با فناوری تنظیم فشار خودکار، درمان دقیقتری ارائه میدهد. همین ویژگی باعث شده بیماران پس از چند جلسه شاهد کاهش محسوس چروکهای اطراف چشم، پیشانی و گونه باشند.
واقعاً چه اتفاقی در پوست هنگام کربوکسیتراپی میافتد؟
برای اینکه درک کنیم چرا بسیاری از باورهای غلط درباره این روش شکل گرفته، باید بدانیم در عمق پوست چه فرآیندی رخ میدهد. زمانی که CO₂ وارد بافت میشود، بدن برای جبران این وضعیت، جریان خون را چند برابر میکند. افزایش خونرسانی باعث میشود اکسیژن بیشتری به سلولها برسد و همین موضوع فرایندهای ترمیمی را فعال میکند.
بهدنبال این تغییرات، پوست روشنتر، سفتتر و جوانتر به نظر میرسد. این اثرات علمی و قابل اندازهگیری هستند، اما چون بخشی از واکنش طبیعی بدناند، افراد گاهی تصور میکنند «نتیجه تصادفی» بوده است. در حالی که واکنشهای طبیعی بدن بزرگترین شریک کربوکسیتراپی در جوانسازی هستند.
چرا برخی افراد معتقدند کربوکسیتراپی اثربخش نیست؟
این باور معمولاً زمانی شکل میگیرد که درمان بهدرستی انجام نشده باشد. سه عامل اصلی بر نتیجه اثر میگذارند:
• تجربه پزشک
• کیفیت دستگاه
• تعداد و نظم جلسات
اگر تزریق عمیقتر یا سطحیتر از حد استاندارد انجام شود، میزان واکنش پوست کمتر خواهد بود. همچنین دستگاههایی که فشار گاز را یکنواخت کنترل نمیکنند، باعث عدم تقارن در نتیجه میشوند. به همین دلیل است که بسیاری از کلینیکهای معتبر از دستگاههایی مانند دستگاه کربوکسی تراپی آپولون مد استفاده میکنند تا خطای انسانی کاهش یابد.
عامل سوم، یعنی نظم جلسات، موضوعی است که بسیاری از بیماران رعایت نمیکنند. درمان باید طبق برنامه انجام شود تا عملکرد ترمیمی پوست فرصت هماهنگ شدن پیدا کند. وقتی جلسات نامنظم باشند، بدن فرصت لازم برای تکمیل فرآیند کلاژنسازی را از دست میدهد و نتایج کمرنگتر دیده میشوند.
چرا دستگاه نقش کلیدی در نتیجه دارد؟
درمانهایی مثل کربوکسیتراپی برخلاف ظاهر سادهشان، به دقت بسیار بالایی نیاز دارند. کوچکترین تغییر در دما، فشار یا حجم گاز میتواند تجربه بیمار و حتی نتیجه درمان را تغییر دهد.
به همین دلیل دستگاههایی با سیستم تنظیم هوشمند مثل دستگاه کربوکسیتراپی آپولون محبوبیت زیادی پیدا کردهاند. این دستگاهها:
- فشار تزریق را لحظهبهلحظه تنظیم میکنند
- مانع ورود ناگهانی حجم زیاد گاز میشوند
- درمان را برای بیمار راحتتر میکنند
- احتمال تورم یا درد را کاهش میدهند
جالب اینجاست که در سالهای اخیر، دستگاههایی با قابلیت ثبت پروتکل مخصوص هر بیمار وارد بازار شدهاند؛ چیزی که در ApolonMed نیز دیده میشود و روند درمان را دقیقتر از همیشه کرده است.
آیا کربوکسیتراپی برای لاغری موضعی هم مفید است؟
یکی از بخشهایی که معمولاً کمتر درباره آن صحبت میشود، اثر CO₂ بر بافت چربی است. تزریق گاز در بافت چربی باعث افزایش دما و شل شدن ساختار چربی میشود. همین موضوع میتواند روند دفع چربی را سرعت ببخشد.
به همین دلیل دستگاههای جدید، امکان درمان نواحی پهلو، شکم، ران و بازو را فراهم کردهاند و تحت عنوان دستگاه کربوکسیتراپی برای لاغری موضعی استفاده میشوند.
البته این روش جایگزین ورزش یا رژیم غذایی نیست، اما در ترکیب با آنها نتایج سریعتری ایجاد میکند.
نقش کربوکسیتراپی در افزایش شفافیت و کیفیت پوست
اگر پوست را یک اکوسیستم زنده بدانیم، اکسیژن سوخت اصلی آن است. هر چه اکسیژنرسانی بهتر باشد، پوست سالمتر خواهد بود. کربوکسیتراپی دقیقاً همین کار را انجام میدهد:
- خونرسانی را افزایش میدهد
- تغذیه سلولی را بهبود میدهد
- چرخه ترمیم را سرعت میبخشد
به همین دلیل، این روش در کنار لیزر، مزوتراپی یا فیشیالهای تخصصی، نقش یک «تقویتکننده نتایج» را بازی میکند. هیچکدام جای یکدیگر را نمیگیرند، اما ترکیبشان میتواند نتایج فوقالعادهای ایجاد کند.
چرا تصور میشود کربوکسیتراپی کبودی زیادی ایجاد میکند؟
این باور، تا حد زیادی از تجربه کسانی بهوجود آمده که درمان را در مراکز غیرحرفه ای انجام دادهاند. کبودی زمانی ایجاد میشود که سوزن با زاویه یا عمق اشتباه وارد شود یا فشار دستگاه کنترلشده نباشد.
در دستگاههای جدید، تنظیم فشار هوشمند و وجود نیدل های مخصوص زیرچشم، احتمال کبودی را به حداقل رسانده است.
بیشتر بیماران تنها قرمزی خفیفی را تجربه میکنند که ظرف چند ساعت برطرف میشود.
چرا برخی فکر میکنند کربوکسیتراپی میتواند پوست را نازک کند؟
این برداشت کاملاً برعکس حقیقت است. در واقع، یکی از مهمترین اثرات CO₂ افزایش ضخامت لایه درم است. درم همان بخشی از پوست است که کلاژن و الاستین در آن تشکیل میشود.
وقتی کلاژن بیشتر شود، ضخامت پوست افزایش مییابد و گودیها و چروکها کمتر دیده میشوند.
این تصور اشتباه معمولاً از این فکر نشأت میگیرد که «تزریق گاز زیر پوست، بافت را از داخل خالی میکند»، در حالی که چنین چیزی از نظر علمی درست نیست. گاز فقط چند دقیقه در بافت میماند و سپس از طریق تنفس دفع میشود.
آیا کربوکسیتراپی بهتنهایی برای جوانسازی کافی است؟
پاسخ بستگی به هدف بیمار دارد. اگر هدف رفع تیرگی، بهبود بافت پوست و کاهش خطوط ریز باشد، بله، روش مؤثری است. اما برای لیفت عمیق، فرمدهی یا پرکردن حجم از دسترفته، روشهایی مثل فیلر یا نخ لیفت دقیقتر هستند.
پزشکان در بسیاری از کلینیکهای اروپایی، کربوکسیتراپی را به عنوان بخشی از «پروتکل ترکیبی جوانسازی» استفاده میکنند. مثلاً:
- کربوکسیتراپی برای افزایش خونرسانی
- مزوتراپی برای تغذیه پوست
- لیزر برای یکنواختسازی سطح پوست
نتیجه نهایی، پوستی شفافتر، روشنتر و جوانتر است.
نقش کربوکسیتراپی در بازسازی زخمها و اسکار
تحقیقات پزشکی نشان داده که CO₂ میتواند با تحریک فیبروبلاستها، روند بازسازی زخم را تسریع کند. به همین دلیل از این روش برای کاهش:
- جای بخیه
- اسکارهای جراحی
- اثرات زخمهای عمیق
- ترکهای پوستی
استفاده میشود. این کاربرد به یکی از ترندهای درمانی ۲۰۲۴ تبدیل شد و بسیاری از کلینیکها برای اسکارهای قدیمی از آن کمک میگیرند.
چرا مقایسه کربوکسیتراپی با روشهای دیگر اشتباه است؟
چون هر روش هدف متفاوتی دارد.
برای مثال، اگر بخواهیم آن را با پلاژن مقایسه کنیم، باید بدانیم تفاوت کربوکسیتراپی و پلاژنتراپی در سطح اثرگذاری است. پلاژن سطح پوست را تحریک میکند، اما کربوکسی عمق بافت را هدف قرار میدهد.
همین موضوع باعث اشتباهات رایجی شده است؛ برخی انتظار دارند کربوکسیتراپی همان اثر لیفت آنی پلاژن را داشته باشد، در حالی که مأموریت آن بازسازی تدریجی پوست است، نه لیفت فوری.
آیا کربوکسیتراپی در صورتی که قبلاً فیلر داشته باشیم مناسب است؟
بله، اما باید فاصله زمانی مناسب رعایت شود. پزشکان توصیه میکنند حداقل دو هفته بین فیلر و کربوکسیتراپی فاصله باشد.
CO₂ به فیلر آسیبی نمیزند، اما بهتر است بافت پوست در روزهای ابتدایی تزریق فیلر تحریک نشود.
جالب اینکه بسیاری از پزشکان معتقدند ترکیب این دو روش میتواند نتیجه طبیعیتر ایجاد کند.
چرا انتخاب مرکز معتبر اهمیت زیادی دارد؟
زیرا مهمترین عامل، کنترل حجم و فشار گاز است. دستگاههای قدیمی یا کپیشده نمیتوانند خروجی یکنواختی داشته باشند.
مراکز معتبر معمولاً از مدلهایی استفاده میکنند که امکانات زیر را دارند:
- کنترل دبی دقیق
- تنظیم دما
- سنسور عدم نشت گاز
- پروتکلهای از پیشتعریفشده
این ویژگیها علاوهبر افزایش ایمنی، باعث میشود بیمار تجربه راحتتری داشته باشد و نتیجه درمان یکپارچه باشد.
آیا کربوکسیتراپی میتواند جایگزین جراحی شود؟
خیر. هیچ روش غیرتهاجمی جایگزین کامل جراحی نیست، اما میتواند روند پیری را کند و کیفیت پوست را تا حد چشمگیری افزایش دهد.
برای مثال، کسانی که پوست شل و افتاده دارند، اگر قبل از جراحی، چند جلسه کربوکسیتراپی انجام دهند، پوستشان وضعیت بهتری پیدا میکند و نتیجه جراحی نیز زیباتر میشود.
بنابراین، درستتر است که بگوییم این روش مکملی برای جوانسازی است، نه جایگزین کامل برای روشهای تهاجمی.
کربوکسیتراپی برای چه کسانی بهترین نتیجه را دارد؟
مشاهدات بالینی نشان میدهد این افراد بیشترین بهره را میبرند:
- کسانی که پوست خشک و کماکسیژن دارند
- افرادی با تیرگی یا گودی زیر چشم
- کسانی که خطهای ریز روی پوستشان ایجاد شده
- بیمارانی با جای جوش قدیمی
- افرادی که پوستشان شادابی و درخشندگی طبیعی ندارد
- کسانی که روند پیری پوست را بدون جراحی کنترل میکنند
در تمام این موارد، افزایش جریان خون و کلاژنسازی به شکل محسوس ظاهر پوست را تغییر میدهد.
نتیجهگیری
شناختن واقعیتها در برابر شایعات، تصمیمگیری درباره درمانهای زیبایی را بسیار سادهتر میکند. در میان روشهای غیرتهاجمی، کربوکسیتراپی جایگاهی ویژه دارد؛ زیرا برخلاف باورهای نادرست، این روش از عملکرد طبیعی بدن برای تقویت جریان خون و تحریک کلاژنسازی بهره میبرد و به همین دلیل نتایجی پایدار و طبیعی ایجاد میکند.
کلینیکهای حرفهای که از تجهیزات پیشرفته و استاندارد استفاده میکنند، امکان ارائه درمان دقیقتر و ایمنتر را فراهم کردهاند و همین موضوع باعث شده بیماران تجربهای قابلاعتماد و نتایجی چشمگیر داشته باشند. وقتی درمان با دستگاه مناسب و توسط تیم متخصص انجام شود، کربوکسیتراپی یکی از بهترین انتخابها برای بازیابی سلامت و شادابی پوست خواهد بود.